Σαν σήμερα, 12 Νοεμβρίου 333 π.Χ.: Ο Μέγας Αλέξανδρος συντρίβει τους Πέρσες στην Ισσό

Σαν σήμερα, σύμφωνα με ορισμένες ιστορικές πηγές, στις 12 Νοεμβρίου του 333 π.Χ., γράφτηκε μια από τις κορυφαίες σελίδες της στρατιωτικής ιστορίας, ένα γεγονός που άλλαξε ριζικά τον ρου της ιστορίας του αρχαίου κόσμου. Στη στενή πεδιάδα της Ισσού, στη νοτιοανατολική γωνία της Κιλικίας, ο νεαρός Βασιλιάς της Μακεδονίας, Μέγας Αλέξανδρος, αντιμετώπισε σε μια τιτάνια αναμέτρηση τον ίδιο τον Αυτοκράτορα της Περσίας, Δαρείο Γ’ τον Κοδομανό, και πέτυχε μια συντριπτική νίκη που επισφράγισε την ελληνική κυριαρχία στη Μικρά Ασία και άνοιξε τον δρόμο για την κατάκτηση της Ανατολής. Η Μάχη της Ισσού δεν ήταν απλώς μια στρατιωτική επιτυχία, αλλά ένα ψυχολογικό και πολιτικό χτύπημα που κλόνισε συθέμελα το περσικό κράτος.

Μετά τον πρώτο θρίαμβο στον Γρανικό ποταμό το 334 π.Χ., ο Αλέξανδρος είχε κατακτήσει το μεγαλύτερο μέρος της Μικράς Ασίας, αλλά ο Δαρείος δεν είχε πει την τελευταία του λέξη. Συγκέντρωσε μια τεράστια στρατιά, που, σύμφωνα με τις αρχαίες πηγές, αριθμούσε έως και εξακόσιες χιλιάδες άνδρες – αριθμός που οι σύγχρονοι ιστορικοί θεωρούν υπερβολικό, εκτιμώντας την περσική δύναμη περίπου στις εκατό χιλιάδες. Ο Δαρείος, επικεφαλής αυτού του πανίσχυρου στρατεύματος, κινήθηκε προς τα δυτικά για να αντιμετωπίσει τον Μακεδόνα εισβολέα. Ο Αλέξανδρος, εν τω μεταξύ, είχε προχωρήσει στην Κιλικία. Οι κινήσεις των δύο αντιπάλων, λόγω εσφαλμένων πληροφοριών και λανθασμένων εκτιμήσεων, είχαν ως αποτέλεσμα να βρεθεί ο περσικός στρατός στα νώτα του μακεδονικού, αναγκάζοντας τον Αλέξανδρο να αναστρέψει την πορεία του και να κατευθυνθεί προς την Ισσό.

Ο Δαρείος διέπραξε ένα σοβαρό στρατηγικό σφάλμα επιλέγοντας να παρατάξει τη στρατιά του σε μια στενή παράλια πεδιάδα, ανάμεσα στα όρη του Άμανου και τον Ισσικό Κόλπο, διασχιζόμενη από τον ποταμό Πίναρο. Αυτή η επιλογή, αν και προστάτευε τα πλευρά του από υπερφαλάγγιση, περιόριζε δραματικά τη δυνατότητα ανάπτυξης και χρήσης του τεράστιου αριθμού του στρατού του, καθιστώντας τον αριθμητικό του πλεονέκτημα σχεδόν άχρηστο. Αντίθετα, ο Αλέξανδρος, με δυνάμεις που υπολογίζονται σε περίπου τριάντα έως σαράντα χιλιάδες άνδρες, εκμεταλλεύτηκε πλήρως τη γεωγραφία του πεδίου.

Η παράταξη του μακεδονικού στρατού ήταν υποδειγματική. Ο Αλέξανδρος, με τους περίφημους Εταίρους ιππείς, τοποθετήθηκε στη δεξιά πτέρυγα, κοντά στο βουνό, ενώ στη στενότερη αριστερή πτέρυγα, προς τη θάλασσα, βρισκόταν το θεσσαλικό ιππικό και οι σύμμαχοι, υπό τον Παρμενίωνα. Στο κέντρο, η μακεδονική φάλαγγα, οι πεζέταιροι, ήταν έτοιμη να διασχίσει τον Πίναρο ποταμό.

VIRAL

Μυτιλήνη: Θρίλερ με τον θάνατο της 36χρονης γιατρού μετά τη γέννα – «Αυτό το χαμογελαστό και δοτικό κορίτσι»

Μεγάλο κόλπο στη μισή Ελλάδα: Πώς το «κύκλωμα των μετρητών» έκλεβε ρεύμα εκατομμυρίων – Πάνω από 9.000.000 ευρώ η ζημιά του ΔΕΔΔΗΕ

Ούτε Παρίσι, ούτε Λονδίνο, ούτε Ρώμη: Ο Τάσος Δούσης αποκάλυψε σε ποια «ψαγμένη» πόλη της Ευρώπης θα ζούσε αν έφευγε από την Ελλάδα!

Η μάχη ξεκίνησε με τον Αλέξανδρο να ηγείται μιας κεραυνοβόλου εφόδου με το ιππικό του κατά της αριστερής πτέρυγας των Περσών, την οποία αποτελούσαν κυρίως Κάρδακες και ψιλοί. Ο ίδιος ο Αλέξανδρος, διαβαίνοντας πρώτος τον ποταμό, έδωσε το σύνθημα για την επίθεση. Η ορμή των Μακεδόνων ιππέων και η προσωπική του ηγεσία ήταν τέτοια που η περσική πτέρυγα κατέρρευσε σχεδόν αμέσως. Στο κέντρο, η μακεδονική φάλαγγα αντιμετώπισε σκληρή αντίσταση από τους Έλληνες μισθοφόρους του Δαρείου, που ήταν η πιο αξιόμαχη μονάδα του περσικού στρατού, και μάλιστα σε κάποιο σημείο η φάλαγγα διαρράγηκε. Ωστόσο, η αποφασιστική κίνηση του Αλεξάνδρου, ο οποίος, αφού διέλυσε την περσική αριστερή πτέρυγα, έστρεψε το ιππικό του προς το κέντρο και τα νώτα των Ελλήνων μισθοφόρων, έκρινε την έκβαση.

Ο Δαρείος, που βρισκόταν πάνω σε άρμα στο κέντρο της παράταξής του, στη θέα της κατάρρευσης της αριστερής του πτέρυγας και της απειλής του Αλεξάνδρου να τον περικυκλώσει, πανικοβλήθηκε και τράπηκε σε φυγή. Η φυγή του Πέρση βασιλιά προκάλεσε άμεση διάλυση του υπόλοιπου περσικού στρατού. Οι Έλληνες μισθοφόροι, παρά τη γενναία τους αντίσταση, βρέθηκαν απομονωμένοι και περικυκλωμένοι, με αποτέλεσμα να πέσουν μέχρις ενός ή να αιχμαλωτιστούν.

Οι απώλειες των Περσών ήταν κολοσσιαίες, με τις αρχαίες πηγές να μιλούν για πάνω από εκατό χιλιάδες νεκρούς, αριθμός που και πάλι θεωρείται υπερβολικός, αλλά αντικατοπτρίζει το μέγεθος της καταστροφής. Οι μακεδονικές απώλειες ήταν συγκριτικά ελάχιστες, αν και ο ίδιος ο Αλέξανδρος τραυματίστηκε στον μηρό. Το σημαντικότερο λάφυρο της μάχης, πέρα από τον πλούτο, ήταν η αιχμαλωσία της οικογένειας του Δαρείου – η μητέρα του, η σύζυγός του Στατείρα και οι κόρες του, γεγονός που αποτέλεσε τεράστιο ηθικό πλήγμα για τον Πέρση μονάρχη.

Η Μάχη της Ισσού ήταν κάτι περισσότερο από μια νίκη. Ήταν η απόδειξη της στρατιωτικής ιδιοφυΐας του Μεγάλου Αλεξάνδρου και της ανωτερότητας της μακεδονικής φάλαγγας έναντι των περσικών αριθμών. Ο θρίαμβος εδραίωσε την κυριαρχία του Αλεξάνδρου στη Μικρά Ασία και του άνοιξε τον δρόμο για την κατάκτηση της Φοινίκης, της Παλαιστίνης και της Αιγύπτου, εξασφαλίζοντας τον έλεγχο της Ανατολικής Μεσογείου. Ο Δαρείος έχασε όχι μόνο τη μάχη, αλλά και την αίγλη του ως αήττητος μονάρχης, πράγμα που έθεσε σε κίνδυνο την ίδια την ύπαρξη της Περσικής Αυτοκρατορίας. Η Ισσός αποτέλεσε το αποφασιστικό βήμα προς τα Γαυγάμηλα, όπου δύο χρόνια αργότερα θα ολοκληρωνόταν η συντριβή και θα καταλυόταν οριστικά το περσικό κράτος. Η μνήμη αυτής της μάχης απαθανατίστηκε στο περίφημο ψηφιδωτό της Πομπηίας, όπου απεικονίζεται η δραματική στιγμή της αναμέτρησης του Αλεξάνδρου και του Δαρείου, σφραγίζοντας την Ισσό ως ένα αιώνιο σύμβολο του ελληνικού θριάμβου και της αρχής μιας νέας εποχής.